„Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego, w ramach programu „Muzyka”, realizowanego przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca”
Spółfinansowano ze środków Miasta Krakowa
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA – INTERAKCJE
Cykl koncertów muzyki nowej Spółdzielnia Muzyczna: Interakcje zaprasza na następujące wydarzenia:
INTERAKCJE #1
22 LUTEGO || 19:00
Muzeum Narodowe Kraków Gmach Główny
Repertuar:
Piotr Peszat – Untitled folder #4
Piotr Peszat – Real life proof
Daniel Glaus – «співай проти ночі, яка заступає» (Sing against the breaking night) – na głos żeński i zespół
Wykonawcy:
Christina Daletska – mezzosopran
Spółdzielnia Muzyczna Contemporary Ensemble
W rozmowie:
Daniel Glaus – kompozytor, Christina Daletska – mezzosopran
Nowoczesność w sztuce mierzy się rzeczywistością i przekracza granice. Kiedyś podglądana przez nas zza „żelaznej kurtyny”, dająca się określić w kierunkach i prądach danych ośrodków, dziś opowiadana jest wielogłosem, często wielojęzycznym, i nie widzi barier. Pierwsza INTERAKCJA zaproponowana przez Spółdzielnię Muzyczną w tym roku nawiązuje do wystawy „Transformacje. Nowoczesność w III RP”, a zwłaszcza do tej części ekspozycji określonej przez kuratorów jako „Wielogłos”.
Przedstawicielem młodej generacji kompozytorów jest urodzony w 1990 r. Piotr Peszat. Jego muzyka to nie odizolowana od społeczeństwa „świątynia sztuki”, a twórczość zaangażowana, wchodząca odważnie w starcie z rzeczywistością. W Real Life Proof kompozytor mierzy się z wieloma nurtującymi go tematami dotyczącymi m.in. wykonawstwa muzycznego, polskich realiów politycznych, narodowości, czy religijności, wplatając w to wycinki niegdysiejszego popowego hitu. Untitled Folder #4 jest nie mniej złożonym konceptem, w którym Peszat śmiało sięga do tych czeluści internetu, w których odnajdziemy Ali G i Donalda Trumpa, by z pozornego banału zdjąć papierek i odnaleźć tam znacznie poważniejsze refleksje.
W drugiej części koncertu przeniesiemy się w zupełnie inne obszary dźwiękowo-tematyczne. Daniela Glausa, szwajcarskiego kompozytora, do napisania utworu «співай проти ночі, яка заступає» (Sing against the breaking night) zainspirowała twórczość ukraińskich poetów, takich jak Taras Szewczenko, Łesia Ukrainka, Selma Meerbaum-Eisinger, Paul Celan, Tania Malarczuk i Serhij Żadan. Szczególne wrażenie wywarła na nim przejawiająca się w tej poezji niezachwiana nadzieja i pewność – mimo wszelkich represji i zniszczeń dokonywanych przez rosyjską armię – prowadząca do ogromnej woli wytrwania. Wybrane wiersze z tomu Skrypnykówka autorstwa Serhija Żadana stanowią podstawę kompozycji. W tle kompozytor zestawił kolaż z fragmentów tekstów wyżej wymienionych autorów oraz nazwisk artystów zabitych w czasie wojny. Daniel Glaus dedykuje swoje dzieło wszystkim ofiarom rosyjskiej wojny w Ukrainie. Utwór został zamówiony z okazji 10th Odessa International Literature Festival. Partię solową wykona znakomita ukraińska śpiewaczka Christina Daletska.
[Emilia Stefańska]
[Emilia Stefańska]
Koncert towarzyszy wystawie „TRANSFORMACJE. Nowoczesność w III RP” i jest organizowany przez Muzeum Narodowe w Krakowie we współpracy z 10th Odessa International Literature Festival.
INTERAKCJE #2
14 MARCA|| 19:00
Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka
Repertuar:
Adrianna Kubica-Cypek – Sacred Noise
Eneko Lacalle Berasategi – Fremdsprache
Eloain Lovis Hübner – New Piece
Paweł Malinowski – [title unknown]
Wykonawcy:
Spółdzielnia Muzyczna Contemporary Ensemble
W tegorocznej edycji PLAYGROUND: call for collaborations chcemy podkreślić wagę współpracy w procesie tworzenia. Spodziewamy się, że może nas ona zaprowadzić poza notację, poza dźwiękowość, a nawet poza standardowe metody komunikacji.
W swoim utworze Eneko Lacalle Berasategi kontynuuje poszukiwania w zakresie języka i muzyki. Postanawia stworzyć nowy język, dostosowując go do możliwości i potrzeb członków zespołu, spleść jakości słowne i dźwiękowe. „Akordy i multifony mogłyby stać się samogłoskami otoczonymi zaakcentowanymi spółgłoskami, a wszystkie te muzyczne fonemy mogłyby zostać przełożone na słowa i zdania o różnych czasowych strukturach, tak aby muzycy mogli mówić w języku, który wyłania się bezpośrednio z tego konkretnego świata dźwiękowego”.
Kluczowym elementem determinującym twórczość Eloain Lovis Hübnera jest intensywna eksploracja instrumentów, preparacji, obiektów dźwiękowych oraz analogowej technologii audio. Skutkuje to uzyskaniem coraz bardziej specyficznych, niekonwencjonalnych rezultatów dźwiękowych, które osiągają granice notacji. „Moim celem podczas udziału w PLAYGROUND jest znalezienie wspólnie z członkami zespołu sposobów na przeniesienie charakterystycznych, mikroskopijnie subtelnych jakości dźwiękowych, które mnie fascynują, w kontekst polifonicznej, formalnie dopracowanej kompozycji zespołowej, możliwej do wykonania na żywo i atrakcyjnej performatywnie”.
Termin Sacred noise – jednocześnie tytuł utworu Adrianny Kubicy-Cypek – „oryginalnie odnosi się do naturalnych zjawisk, lecz znaczenie rozciąga się do tzw. social nosie (zdarzeń dźwiękowych industrialnego soundscape’u). Pochodzi z publikacji The Soundscape autorstwa R. M. Schafera. Oznacza dźwięk, który może być uznany za niepożądany, lecz nie spotyka się z potępieniem ze strony społeczeństwa. Tego typu »zdarzenia« obecne w moim soundscapie posłużą jako materiał dźwiękowy kompozycji poprzez transkrypcję (mniej lub bardziej swobodną) dokonanych przeze mnie nagrań kopenhaskiego soundscape’u”.
Związki z innym miastem – Krakowem – znalazły swój oddźwięk w [tytule nieznanym] Pawła Malinowskiego. „Moja praca nad tym utworem rozpoczęła się od nagrania krótkiej piosenki. Grając na pianinie i śpiewając, myślałam o delikatnych, niemal magicznych przedmiotach, często niezauważalnych dla innych, a jednak zachowujących osobiste, emocjonalne znaczenie. Blisko mojego mieszkania w Krakowie znajduje się duży kompleks biurowy wzniesiony w latach 60., podobny do niemal każdego budynku z tamtego okresu. Jedną z jego ścian pokrywa 1 600 000 kolorowych ceramicznych płytek, które tworzą abstrakcyjną mozaikę. W pewnym momencie odkryłem, że artystka, Celina Styrylska-Taranczewska, została niemal całkowicie zapomniana. W latach 90. planowano wyburzenie budynku — historia ludzi, którzy ocalili go przed zniszczeniem, stała się opowieścią o tworzeniu małych społeczności”.
[Emilia Stefańska]
Kluczowym elementem determinującym twórczość Eloain Lovis Hübnera jest intensywna eksploracja instrumentów, preparacji, obiektów dźwiękowych oraz analogowej technologii audio. Skutkuje to uzyskaniem coraz bardziej specyficznych, niekonwencjonalnych rezultatów dźwiękowych, które osiągają granice notacji. „Moim celem podczas udziału w PLAYGROUND jest znalezienie wspólnie z członkami zespołu sposobów na przeniesienie charakterystycznych, mikroskopijnie subtelnych jakości dźwiękowych, które mnie fascynują, w kontekst polifonicznej, formalnie dopracowanej kompozycji zespołowej, możliwej do wykonania na żywo i atrakcyjnej performatywnie”.
Termin Sacred noise – jednocześnie tytuł utworu Adrianny Kubicy-Cypek – „oryginalnie odnosi się do naturalnych zjawisk, lecz znaczenie rozciąga się do tzw. social nosie (zdarzeń dźwiękowych industrialnego soundscape’u). Pochodzi z publikacji The Soundscape autorstwa R. M. Schafera. Oznacza dźwięk, który może być uznany za niepożądany, lecz nie spotyka się z potępieniem ze strony społeczeństwa. Tego typu »zdarzenia« obecne w moim soundscapie posłużą jako materiał dźwiękowy kompozycji poprzez transkrypcję (mniej lub bardziej swobodną) dokonanych przeze mnie nagrań kopenhaskiego soundscape’u”.
Związki z innym miastem – Krakowem – znalazły swój oddźwięk w [tytule nieznanym] Pawła Malinowskiego. „Moja praca nad tym utworem rozpoczęła się od nagrania krótkiej piosenki. Grając na pianinie i śpiewając, myślałam o delikatnych, niemal magicznych przedmiotach, często niezauważalnych dla innych, a jednak zachowujących osobiste, emocjonalne znaczenie. Blisko mojego mieszkania w Krakowie znajduje się duży kompleks biurowy wzniesiony w latach 60., podobny do niemal każdego budynku z tamtego okresu. Jedną z jego ścian pokrywa 1 600 000 kolorowych ceramicznych płytek, które tworzą abstrakcyjną mozaikę. W pewnym momencie odkryłem, że artystka, Celina Styrylska-Taranczewska, została niemal całkowicie zapomniana. W latach 90. planowano wyburzenie budynku — historia ludzi, którzy ocalili go przed zniszczeniem, stała się opowieścią o tworzeniu małych społeczności”.
[Emilia Stefańska]
***
Współorganizatorem koncertu jest Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora CRICOTEKA.
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, w ramach programu „Edukacja artystyczna”.
Współorganizatorem koncertu jest Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora CRICOTEKA.
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, w ramach programu „Edukacja artystyczna”.
INTERAKCJE #3
3 KWIETNIA|| 19:00
Radio Kraków, studio koncertowe im. Romany Bobrowskiej
Repertuar:
Frederic Rzewski – Coming Together, Attica
James Tenney – Harmonium #7
Wykonawcy:
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA CONTEMPORARY ENSEMBLE
W rozmowie:
Michał Mendyk
Połączenie w parę pojęć minimalizm i muzyka amerykańska jest odruchem jak najbardziej uprawnionym. Nurt minimal music wiódł prym w twórczości kompozytorów działających w Stanach Zjednoczonych od lat 60. XX w., a jego duch wciąż unosi się nad muzyką nową. Nad twórczością Jamesa Tenney’a oraz Frederica Rzewskiego również, choć w obu tych przypadkach jednowymiarowa klasyfikacja stanowi znaczne uproszczenie.
Nazwisko Jamesa Tenney’a nie jest być może jednym z pierwszych, które przychodzi na myśl gdyby wymieniać czołowych przedstawicieli muzyki amerykańskiej, ale niech to nie będzie zwodnicze. Jego muzyka bez wątpienia jest warta uwagi – Tenney prezentuje redukcyjne podejście do materii muzycznej, przy czym jednocześnie daje świadectwo zauroczenia fizycznością dźwięku i zgłębiania zagadnienia percepcji. Mikrointerwalikę zaprzęgniętą w algorytmy wykorzystuje z wnikliwością i wrażliwością, dając kojącą i wyważoną całość, czego przykładem jest m.in. cykl Harmonium, pisany od lat 70. Ostatni utwór z tej serii – Harmonium #7 powstał po dłuższej przerwie w roku 2000.
Twórczość Frederica Rzewskiego cechuje się wyjątkową odrębnością w panoramie muzyki amerykańskiej. Jest zaangażowana, zrodzona z buntu, odnosząca się niejednokrotnie do sytuacji społeczno-politycznych. Dla powstania utworów Coming Together i Attica impulsem stało się niechlubne wydarzenie z 1971 – stłamszone przez władze powstanie więźniów, niegodzących się na przemoc i warunki panujące w stanowym więzieniu Attica w stanie Nowy Jork. 40 zabitych, zarówno osadzonych jak i pracowników zakładu, to nie finał tego kilkudniowego zajścia. Osadzeni traktowani byli bestialsko także później i dochodzili swoich praw przez wiele lat. Wykorzystany przez Rzewskiego tekst listu jednego ze skazanych – Sama Melville’a, miejscami podniosły, miejscami niepokojący, w połączeniu z uporczywą, nieustępliwą muzyką tworzy dramatyczną i wstrząsającą narrację.
[Emilia Stefańska]
[Emilia Stefańska]
INTERAKCJE #4
15 MAJA || 19:00
Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka
Repertuar:
Aleksandra Słyż – Healing
Marc Sinan – Befreiung (fragmenty)
Michał Janocha – Free surface
Zygmunt Krauze – Elegia 2022
Wykonawcy:
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA CONTEMPORARY ENSEMBLE
Program majowych INTERAKCJI rozciągnie się pomiędzy dwoma muzycznymi biegunami. Jeden odpowiada muzyce zaangażowanej, zrodzonej z reakcji na rzeczywistość wojenną. Drugi reprezentować będą utwory, w których materia muzyczna rodzi się przede wszystkim ze zgłębiania fizyczności dźwięku.
„Jestem głęboko zafascynowana procesami związanymi z doznaniami cielesnymi, jakie wywołuje dźwięk i jego ruch. Od zawsze postrzegałam dźwięk jako zjawisko fizyczne – podróżujące jako fale energii, jako wibracje, które możemy dosłownie poczuć i fizycznie doświadczyć” – pisze Aleksandra Słyż w odniesieniu do utworów zamieszczonych na płycie A Vibrant Touch. Otwiera ją utwór Healing, którego tytuł (ang. „leczenie”, „uzdrawianie”) nakierowuje na dźwiękowość budowaną jako materię kojącą, splatającą brzmienia akustyczne i syntetyczne w zgodną, pełną spokoju i wyważenia całość.
Pokrewnie obszary zdaje się eksplorować w swojej nowej kompozycji Michał Janocha. Utwór Free Surface opatruje kompozytor dopiskiem „Impuls. Oddziaływania. Równowaga”. Inspiracją są tu właściwości fizyczne cieczy – jej napięcie, sprężystość, oddziaływania cząsteczek, ciśnienie czy przybieranie form, kształtów.
Marc Sinan, kompozytor o korzeniach niemiecko-turecko-ormiańskich w swojej pracy niejednokrotnie podejmuje tematykę wojenną czy społeczno-polityczną. Bliskie są mu także postawy postmigracyjna i transkulturowa. Swoim najnowszym projektem – Befreiung (niem. „wyzwolenie”), „europejskim oratorium pokoju”, przeznaczonym na międzynarodową orkiestrę, solistów, chóry i śpiewaków-amatorów, Sinan upamiętnia 80. rocznicę zakończenia II wojny światowej. Warstwa tekstowa utworu bazuje na wspomnieniach osób, ocalałych z wojennego pogromu. Kompozytor przywołuje m. in. poruszające historie z życia Sary Weinstein czy Genowefy Nóżkowskiej. Dwie części oratorium, zatytułowane imionami swoich bohaterek, zostały skomponowane dla Spółdzielni Muzycznej Contemporary Ensemble.
W Elegii Zygmunta Krauzego rezonuje inna wojna – ta, tocząca się na Ukrainie. Kompozytor przywołuje spisaną przez Oskara Kolberga na Rusi Czerwonej ludową pieśń i zestawia ją, pobrzmiewającą echem tęsknoty, jednogłosowo samotną, z dramatycznymi, gniewnymi odcinkami utworu. „Po okresie eksperymentów i formalno-technicznych poszukiwań przychodzi moment, w którym trzeba zdecydować, czy chce się być kompozytorem, który mówi to, co naprawdę chce powiedzieć, czy też chce pisać tylko nuty, które mają zadowolić słuchacza. Taka decyzja wymaga dojrzałości, odwagi i siły” – wyjaśnia Krauze.
[Emilia Stefańska]
Współorganizatorem koncertu jest Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka
INTERAKCJE #5
12 CZERWCA || 20:00
Klub Alchemia
Repertuar:
Anthony Braxton – Piece no. 136
Alex Paxton – Spit Crystal Yeast-rack, Dripping (à l’orange)
Wykonawcy:
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA CONTEMPORARY ENSEMBLE
W rozmowie:
Paulina Owczarek, Mery Zimny
Kolejne INTERAKCJE 12 czerwca pod wieloma względami będą inne niż zazwyczaj. Po pierwsze nie zobaczymy się w gościnnych progach jednego z krakowskich teatrów, czy muzeów ale zejdziemy pod ziemię, dosłownie i w przenośni, gdyż koncert odbędzie się w krakowskim klubie Alchemia, kojarzonym raczej z muzyką jazzową, improwizowaną i szeroko pojętą ambitną muzyką rozrywkową, niż z “klasyczną muzyką” poważną, z jaką przede wszystkim utożsamiana jest Spółdzielnia Muzyczna.
Taki wybór miejsca kolejnych INTERAKCJI nie jest przypadkowy – w ich programie znajdą się utwory kompozytorów, których trudno sklasyfikować jako twórców jednego konkretnego rodzaju muzyki. Obydwaj, Alex Paxton i Anthony Braxton, poza tym że są kompozytorami, są również instrumentalistami i improwizatorami pełnymi garściami czerpiącymi ze wszystkiego, co nosi znamiona muzyki albo szerzej – sztuki dźwięku. Alex Paxton to brytyjski puzonista jazzowy i improwizator oraz klasycznie wyedukowany kompozytor, którego muzyka jest pełna nawiązań zupełnie do wszystkiego i równie kolorowa co on sam, jednocześnie pozostając estetycznie spójną, miłą dla ucha, często trudną do zagrania, ale przynoszącą ogromną satysfakcję słuchaczom i wykonawcom. Paxton poza tym że gra na puzonie, improwizuje i komponuje muzykę, tworzy również wielowymiarowe kolaże będące projekcją jego nieposkromionej wprost wyobraźni.
Anthony Braxton starszy od Paxtona o 45 lat to legenda muzyki jazzowej, free jazzowej, improwizowanej swobodnie, konceptualnej, awangardowej, zapisanej w nutach, zapisanej graficznie i w ogóle nie zapisanej. Jest tak samo poważany w środowisku związanym z AACM, jak i wśród bywalców darmstackich kursów muzyki nowej. Na pytanie jaką muzykę tworzy, zwykł odpowiadać, że jest to muzyka kreatywna; na pytanie jak należy odczytywać zapis jego utworów, odpowiada z kolei, że sam jeszcze do tego nie doszedł, przy czym takie podejście nie przeszkadza mu tworzyć olbrzymich rozbudowanych dzieł orkiestrowych i oper. Gra na instrumentach, które w środowisku jazzowym po angielsku zwykło się określać mianem “reeds”, co jest być może lepszym określeniem niż “dęte drewniane”, kojarzące się z muzyką klasyczną, a w muzyce klasycznej ze świecą szukać kogoś, kto z ogromnym przekonaniem i niemniej imponującym rezultatem gra na saksofonach wszystkich rozmiarów, klarnetach od es do kontrabasoego, fletach i instrumentach etnicznych oraz biegle porusza się w środowiskach softwarowych, takich jak super collider, na dodatek podobno świetnie gra w szachy.
Podczas INTERAKCJI 12 czerwca usłyszymy dwa utwory: Composition 136 Anthony’ego Braxtona na zespół instrumentalny o otwartej obsadzie –utwór oparty na melodiach i strukturach do swobodnej interpretacji, których następstwo czasowe jest sugerowane poprzez użycie oznaczeń poszczególnych segmentów w postaci kolejnych liter alfabetu oraz Spit Crystal Yeast-rack, dripping in Orange
Alexa Paxtona, który można określić mianem swego rodzaju dźwiękowej orgiij, opartej na muzyce charakterystycznej dla Wielkiej Brytanii (nawiązanie jakby do Holsta, brytyjskiej muzyki tradycyjnej i muzyki popularnej). Pomiędzy utworami o różnicach pomiędzy tym co zapisane, niezapisane, dorozumiane i wyimprowizowane porozmawiają Mery Zimny i Paulina Owczarek i Jakub Gucik.
Alexa Paxtona, który można określić mianem swego rodzaju dźwiękowej orgiij, opartej na muzyce charakterystycznej dla Wielkiej Brytanii (nawiązanie jakby do Holsta, brytyjskiej muzyki tradycyjnej i muzyki popularnej). Pomiędzy utworami o różnicach pomiędzy tym co zapisane, niezapisane, dorozumiane i wyimprowizowane porozmawiają Mery Zimny i Paulina Owczarek i Jakub Gucik.
Partner wydarzenia – klub Alchemia
INTERAKCJE #6
17 WRZEŚNIA || 19:00
Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka
Repertuar:
Anna Sowa – Nach dem Foto feiern wir weiter! (2023)
Rafał Ryterski – Disco Bloodbath (Got to be real) (2018)
Alex Vaughan – Idol Factory (2022)
Wykonawcy:
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA CONTEMPORARY ENSEMBLE
Rzeczywistość – wirtualność, autentyczność – iluzja, szczerość – ukrywanie. Wartościowanie przychodzi mimowolnie, podpowiadając, którą z opcji zakreślić. Ale gdy weźmiemy konkretne przykłady, takie jak choćby rodzinny, uroczysty obiad czy ekspresja tożsamości osób nieheteronormatywnych – oczywistości się rozmywają.
Anna Sowa (ur. 1987) to artystka eksperymentalna, której bliska jest eksploracja muzyki elektronicznej i dziedzin sztuk performatywnych. Interesuje się połączeniem tańca, ruchu, gestu i teatralności w odniesieniu do muzyki elektronicznej i instrumentalnej. W Nach dem Foto feiern wir weiter!, które jest kolejnym ogniwem po Z rodziną najlepiej wychodzi się na zdjęciu/Auf Fotos sieht die Familie am besten aus, kompozytorka sięga po temat relacji rodzinnych, ukazanych w sposób stereotypowy. Czy gra między członkami rodziny to znana nam konieczność, może czasami powierzchownie bezpieczna droga, z której nie warto zbaczać kosztem spokoju, a może gorzka przestroga?
Disco Bloodbath (Got to be real) jest bogatym kolażem muzycznym kompozytora, aktywisty i artysty interdyscyplinarnego, lubującego się w zestawianiu różnych gatunków. Sam kompozytor – Rafał Ryterski (ur. 1992) – określa tę praktykę jako genrebending. Disco Bloodbath jest utworem inspirowanym dwoma różnymi zjawiskami: kulturą ballroomową, świetnie ukazaną m.in. w dokumencie Paris is burning (który świat należy uznać za autentyczny? Ten, który jest powodem ucieczki i niezrozumienia, czy ten ukryty, pełen zauroczeń i kreacji dających wyswobodzenie?) oraz rzeczywistością wirtualną gier komputerowych. To, co łączy oba tak odmienne środowiska to wolność tożsamości, szczególnie w odniesieniu do płci. Dla środowisk drag queens i osób LGBTQ+ płeć jest czymś elastycznym, niejednoznacznym. Z kolei w świecie gier nie ma ona znaczenia – liczą się tylko kompetencje dobrego gracza.
Idol Factory jest jednym z sześciu utworów powstałych w ramach pierwszej odsłony naszego projektu PLAYGROUND: call for collaborations w 2022 r. do którego Spółdzielnia Muzyczna z przyjemnością wraca. Tematy pragnień, życiowej motywacji i siły napędzającej do działania – to główne myśli jakie towarzyszyły australijskiemu kompozytorowi Alexowi Vaughanowi (ur. 1987) podczas pracy nad utworem. Kanwę dla rozmyślań stanowiły także lektury Institutio religionis christianae Kalwina i biblijnej księgi Koheleta, oraz – co w kontekście tych refleksji może wydawać się nieco zaskakujące – potrzeba świetnej zabawy i zdjęcia ciężaru z muzyki współczesnej, odbieranej niejednokrotnie jako zbyt poważnej i pretensjonalnej.
Współorganizator wydarzenia – Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora CRICOTEKA w Krakowie
📢 Projekt finansowany przez Unię Europejską w ramach Krajowego Planu Odbudowy
Sfinansowane przez Unię Europejską NextGenerationEU
#KPOdlakultury #KPO
INTERAKCJE #7
11 PAŹDZIERNIKA || 19:00
Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka
Repertuar:
Zygmunt Krauze (1938) – Listen and Think (premiera polska)
Monika Szpyrka (1993) – self-(un)winding (2021)
Krzysztof Penderecki – Zwei frühe Lieder (1955–60)
Juan Allende-Blin (1928) – Zwei Lieder aus: Fünf jiddische Lieder aus dem Ghetto (1979)
Eres Holz (1977) – Waisengarten (premiera polska)
Karol Szymanowski – Maski op. 34 – reinstrumentacja: Paweł Malinowski (premiera polska)
Wykonawcy:
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA CONTEMPORARY ENSEMBLE
W rozmowie:
Zygmunt Krauze i Eres Holz
Koncert prowadzi słuchacza przez różne oblicza XX i XXI wieku: od refleksyjnej filozofii Krauzego, przez medytacyjny minimalizm Szpyrki, po młodzieńcze, ale już przejmujące pieśni Pendereckiego. Pamięć o tragediach historii pojawia się w pieśniach Allende-Blina i w przejmującym utworze Holza. Wieczór zamykają „Maski” Szymanowskiego – muzyka o twarzy i kontr-twarzy, która przypomina, że sztuka to również gra, ironia i lustro świata.
Krauze prowokuje do myślenia – dosłownie i w przenośni. Ten utwór to nie ilustracja, lecz zaproszenie do aktywnego uczestnictwa. Tytuł to manifest: słuchaj i myśl. Muzyka powstaje na granicy ciszy i napięcia, a odbiorca zostaje wciągnięty w proces, w którym sam staje się współtwórcą sensu. Kompozycja młodej polskiej twórczyni Moniki Szpyrki to rodzaj muzycznej medytacji nad czasem i jego spiralną naturą. Tytuł sugeruje proces, w którym forma nieustannie się rozwija, ale nigdy nie osiąga ostatecznego rozwiązania. Dźwięki wiją się, cofają, zapętlają – jak myśli, od których nie sposób uciec.
Dwa wczesne pieśni mistrza Krzysztofa Pendereckiego, jeszcze przed „Trenem” i sławą awangardzisty. „Cisza” (1955) i „Prośba o wyspy szczęśliwe” (1958) to muzyka młodzieńcza, ale już podszyta powagą i melancholią. W tych miniaturach słychać fascynację poezją, która zderza nadzieję z doświadczeniem nieuchronnego przemijania.
„s’brent” i „Dort bajmberg fun weldl” to pieśni, które Allende-Blin ocalił i przetransponował do świata koncertowego. To nie tylko muzyka – to świadectwo pamięci o tragedii i sile kultury. Ich dramatyzm nie potrzebuje patosu – jest nagi i prawdziwy.
Na koniec – mistrz polskiej moderny. „Maski” to ironiczna gra z teatralnością, gestem i konwencją. W nowych barwach zespołu, opracowanych przez Pawła Malinowskiego, dwie części „Szeherezada” i „Tantris” Szymanowskiego błyszczą jak muzyczne kalejdoskopy. To finał koncertu – pełen ekspresji, przewrotności i groteskowego wdzięku.
Współorganizator wydarzenia – Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora CRICOTEKA w Krakowie.
Dofinansowano ze środków Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej.
📢 Projekt finansowany przez Unię Europejską w ramach Krajowego Planu Odbudowy
Sfinansowane przez Unię Europejską NextGenerationEU
#KPOdlakultury #KPO
INTERAKCJE #8
23 PAŹDZIERNIKA || 19:00
Teatr KTO
Repertuar:
Luciano Berio – Naturale,
Luciano Berio – Folk Songs
Hommage a Luciano Berio – kompozycja kolektywna
Wykonawcy:
Anna Zawisza – sopran
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA CONTEMPORARY ENSEMBLE
Wieczór poświęcony Luciano Berio to spotkanie z jednym z najbardziej niepokornych i jednocześnie najbardziej poetyckich głosów XX wieku. Jego muzyka balansuje między tradycją a eksperymentem, między tym, co zakorzenione w folklorze, a tym, co otwiera się na nowe brzmienia i formy.
W „Naturale” Berio zestawia surowe, pełne ekspresji brzmienie altówki z nagraniami sycylijskich śpiewaków ludowych, tworząc fascynujący dialog – pomiędzy artystą a tradycją, żywą pamięcią a sceniczną kreacją. To muzyka, w której słychać ziemię, zapach morza i echo głosów, które nigdy nie zostały zapisane nutami.
„Folk Songs” to z kolei cykl pieśni – hołd złożony ludowej melodyce różnych kultur. Berio nie cytuje ich naiwnie, lecz przetwarza i aranżuje, nadając im nowe życie. W tej muzyce wybrzmiewają wspólne ludzkie emocje: tęsknota, radość, gniew i czułość.
Na zakończenie wieczoru usłyszymy „Hommage à Luciano Berio”, kompozycję kolektywną, w której Spółdzielnia Muzyczna Contemporary Ensemble podejmuje twórczy dialog z dorobkiem Luciano Berio.
📢 Projekt finansowany przez Unię Europejską w ramach Krajowego Planu Odbudowy
Sfinansowane przez Unię Europejską NextGenerationEU
#KPOdlakultury #KPO
INTERAKCJE #9
4 LISTOPADA || 19:00
Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka
Repertuar:
Hans Kraus-Hübner – Liebesfluch – Opernskizze über Georg Trakl
Tekst: Michaela Moritz
Wykonawcy:
Soliści: Anna Zawisza, Katarzyna Guran, Wojciech Kowalski, Alexander H. Heindl
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA CONTEMPORARY ENSEMBLE
Mroczna liryka, dźwiękowy ekspresjonizm i widmo końca świata. Szkic operowy Hansa Krausa-Hübnera „Liebesfluch opernskizze über Georg Trakl” to spotkanie poezji i muzyki tam, gdzie granice języka rozmywają się w emocjach. Utwór inspirowany życiem i twórczością austriackiego poety Georga Trakla przenosi nas w świat jego wizji: pełnych melancholii, niepokoju i piękna, które rozpada się na naszych oczach.
Twórczość Georga Trakla wielokrotnie była inspiracją w utworach między innymi T. Hosokawy, A. Weberna, czy P. Hindemitha.
Georg Trakl (1887–1914) był jednym z najwybitniejszych poetów ekspresjonizmu austriackiego. Jego poezja – nasycona symboliką rozpadu, ciszy i duchowego napięcia – stała się inspiracją dla wielu artystów XX i XXI wieku. Trakl zmarł tragicznie w Krakowie, 3 listopada 1914 roku, pozostawiając po sobie niewielki, lecz niezwykle intensywny dorobek literacki.
Wydarzenie realizowane we współpracy z festiwalami Trakl-Tat festival i Opera Rara
Współorganizator: Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora CRICOTEKA w Krakowie
📢 Projekt finansowany przez Unię Europejską w ramach Krajowego Planu Odbudowy
Sfinansowane przez Unię Europejską NextGenerationEU
#KPOdlakultury #KPO
INTERAKCJE #10
2 GRUDNIA || 19:00
Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka
Repertuar:
Dominik Strycharski – ReHuman
Piotr Peszat – Digital Environments
Paweł Hendrich – Djentle // Bruthall
Wykonawcy:
Soliści: Wojciech Jeliński – puzon; Łukasz „Dzvon” Cyndzer – gitara elektryczna
SPÓŁDZIELNIA MUZYCZNA CONTEMPORARY ENSEMBLE
W rozmowie:
Paweł Hendrich i Łukasz „Dzvon” Cyndzer
Ostatnie INTERAKCJE w tym roku zamykamy nowymi kompozycjami Piotra Peszta, Dominika Strycharskiego i Pawła Hendricha. Twórcy wychodzą w nich naprzeciw aktualnym zjawiskom związanym z technologią cyfrową oraz rozszerzają stylistyczne granice muzyki współczesnej – gdyby chcieć ją rozumieć jako kontynuację ścieżki akademicko-klasycznej – czerpiąc z gatunków muzyki rozrywkowej.
Utwór ReHuman dla zespołu Spółdzielnia Muzyczna próbuje udzielić nieudanej odpowiedzi na pytanie jaka jest nasza ulubiona muzyka? Czy AI spełnia nasze oczekiwania, czy wprowadza w nasze życie chaos i przewraca wszystko do góry nogami? Czy mamy odpowiedź na coraz większą manipulację naszą percepcją?
W Digital Environments fizyczna obecność osób wykonujących zostaje zderzona z ich cyfrowymi rezonansami i awatarami. Materialność staje się ulotna w zaaranżowanej przy wykorzystaniu cyfrowych narzędzi przestrzeni. Osoby wykonujące oraz publiczność uczestniczą w pewnej sytuacji, której wycinek zamyka się w kilkunastominutowej formie utworu na zespół kameralny i wielokanałową elektronikę.
Djentle // Bruthall to nowatorska kompozycja eksplorująca granice współczesnej muzyki klasycznej i metalu, napisana na pełny skład zespołu Spółdzielnia Muzyczna Contemporary Ensemble z dodatkowym udziałem dwóch solistów: Wojciecha Jelińskiego, wybitnego puzonisty, oraz Łukasza „Dzvona” Cyndzera, znanego gitarzysty z metalowej sceny (m.in. zespoły Acid Drinkers, Truism). Całość brzmienia zespołu i solistów zanurzona jest w wielokanałowej warstwie elektroniki.
Tytuł utworu jest celową grą słów, odnoszącą się do kontrastów stylistycznych oraz dwóch kluczowych gatunków muzycznych: djent i thall – charakterystycznych dla współczesnego metalu pod względem złożoności rytmicznej, ciężkich brzmień i technicznej precyzji. Na drugim poziomie znaczeniowym Djentle // Bruthall nawiązuje do przeciwstawnych idei: „łagodny” (gentle) i „brutalny” (brutal), które wyznaczają podstawowe założenia brzmieniowe i formalne kompozycji.
Utwór składa się z dwóch części w ramach metaformy: głównej kompozycji (zespół, soliści, elektronika) i stricte metalowego utworu promocyjnego – stworzonego jako klip audio-wideo w stylistyce djent i thall. Pod względem muzycznym całość cechuje się ekstremalnymi kontrastami, nieoczywistymi strukturami rytmicznymi oraz zmienną dynamiką i barwą, zanurzonymi w dookólnej warstwie elektroniki.
Djentle // Bruthall to śmiała próba łączenia estetyk, ukazująca dialog między delikatnością a brutalnością, oraz badanie granic możliwości ekspresji współczesnego zespołu i metalowej wirtuozerii.
Współorganizator wydarzenia – Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora CRICOTEKA w Krakowie
📢 Projekt finansowany przez Unię Europejską w ramach Krajowego Planu Odbudowy
Sfinansowane przez Unię Europejską NextGenerationEU
#KPOdlakultury #KPO
Cykl koncertów Spółdzielnia Muzyczna: Interakcje realizowany jest w ramach zadania „Post scriptum – cykl moderowanych koncertów XX i XXI wieku”. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego, w ramach programu „Muzyka”, realizowanego przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca.
Projekt współfinansowany ze środków Miasta Krakowa, Funduszu Popierania Twórczości – Stowarzyszenia Autorów ZAiKS.
Archiwum wydarzeń 2024:
INTERAKCJE#6.02
we współpracy z festiwalem OPERA RARA:
CRICOTEKA – 6 lutego 2024 r.
Repertuar:
Fausto Romitelli – An Index of Metals (2003)
W dyskusji:
Piotr Peszat , Anna Zawisza, Jakub Gucik i Paweł Szczepanik
INTERAKCJE #16.05
Teatr KTO – 16 maja 2024 r.
Repertuar:
Georges Aperghis – Trio (1996) for clarinet, cello and piano
Alex Mincek – Trace (2023) for ensemble
Sarah Nemtsov – NUN (2019) for ensemble with electronics
W dyskusji:
Jerzy Kornowicz i Weronika Bielecka
INTERAKCJE #22.06
MOCAK Museum of Contemporary Art in Krakow – 22 czerwca 2024 r.
Repertuar:
Reinhold Friedl – Random Dilettants
W dyskusji:
Krzysztof Pietraszewski i Reinhold Friedl
INTERAKCJE #5.09
CRICOTEKA – 5 września 2024 r., Finał PLAYGROUND
Repertuar:
Rafał Ryterski – Birdsongs (2023) na zespół i elektronikę
Ilona Perger – nowy utwór (2024)
Ian Mikyska – nowy utwór (2024)
Lautaro Figueroa Balcarce – nowy utwór (2024)
W dyskusji:
Rafał Ryterski, Ilona Perger, Ian Mikyska, Lautaro Figueroa Balcarce
INTERAKCJE #24.11
Sukiennice – Muzeum Narodowe w Krakowie – 24.11.2024 r., godz. 19:00
Repertuar:
Mark Andre – asche (2004)
Henryk Mikołaj Górecki – Koncert (1957) na pięć instrumentów i kwartet smyczkowy
Krzysztof Penderecki – Sextet (2000) na klarnet, waltornię, fortepian i trio smyczkowe
W dyskusji:
Dorota Szwarcman i Daniel Cichy
INTERAKCJE #7.12
10 LAT SPÓŁDZIELNI MUZYCZNEJ CONTEMPORARY ENSEMBLE
TEATR KTO, 7 GRUDNIA 2024 r.
Repertuar:
Viacheslav Kyrylovv – Nowy utwór (2024)
Wojciech Błażejczyk – Nowy utwór (2024)
Artur Zagajewski – Four songs to words by Chava Rosenfarb (2024)
W dyskusji:
Viacheslav Kyrylovv i Wojciech Błażejczyk